Bản tin sáng 5/9: Thị trường năng lượng neo cao sau tuần tăng mạnh, rủi ro nguồn cung vẫn hiện hữu
Thị trường năng lượng thế giới khép lại một tuần biến động mạnh khi căng thẳng Mỹ – Iran tiếp tục làm dấy lên lo ngại về nguồn cung, đặc biệt tại khu vực eo biển Hormuz. Dù đà tăng đã có phần chững lại trong phiên cuối tuần, giá dầu vẫn duy trì ở vùng cao và ghi nhận một trong những tuần tăng mạnh nhất trong nhiều tháng.
Brent duy trì trên 95 USD/thùng
Trong phiên giao dịch cuối tuần ngày 4/9, dầu Brent tăng khoảng 0,8% lên 95,05 USD/thùng, trong khi dầu WTI duy trì quanh 91 USD/thùng. Giá dầu đã có lúc tăng mạnh hơn trong phiên trước khi điều chỉnh trở lại, cho thấy thị trường vẫn rất nhạy cảm với những diễn biến mới tại Trung Đông.
Tính chung cả tuần, giá dầu ghi nhận mức tăng đáng kể khi nhà đầu tư liên tục đánh giá lại nguy cơ nguồn cung bị gián đoạn bởi xung đột Mỹ – Iran. WTI tăng gần 10% trong tuần, trong khi Brent cũng ghi nhận mức tăng mạnh.
Đây là sự đảo chiều khá rõ so với giai đoạn cuối tháng 8, khi thị trường còn chịu sức ép từ triển vọng dư cung và giá dầu Brent dao động quanh vùng 89 USD/thùng.
Hormuz tiếp tục là tâm điểm của thị trường.
Rủi ro lớn nhất hiện nay không nằm ở khả năng thiếu dầu ngay lập tức, mà ở nguy cơ dòng dầu không thể lưu thông bình thường.
Sau khi Mỹ tiến hành các cuộc tấn công mới nhằm vào Iran, Tehran đáp trả và hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz tiếp tục chịu ảnh hưởng. Reuters cho biết lưu lượng tàu qua tuyến hàng hải chiến lược này vẫn thấp hơn đáng kể so với mức bình thường.
Iran cũng tiếp tục kiểm soát chặt các tàu được phép đi qua Hormuz, trong khi các phương tiện bị coi là không tuân thủ quy định có nguy cơ bị phạt, tạm giữ hoặc tịch thu.
Điều này khiến thị trường phải cộng thêm một khoản “phí rủi ro” vào giá dầu. Chỉ cần xuất hiện thêm một sự cố nghiêm trọng đối với tàu chở dầu hoặc cơ sở năng lượng, giá có thể nhanh chóng bật tăng trở lại.
(Ảnh: THX/TTXVN)
Một yếu tố đáng chú ý khác là xuất khẩu dầu của Iran đang chịu ảnh hưởng trực tiếp từ tình trạng gián đoạn vận tải.
Theo Reuters, Iran đã trải qua khoảng bảy tuần mà gần như không có lượng dầu thô đáng kể được vận chuyển qua eo biển Hormuz. Điều này cho thấy tác động của xung đột đối với dòng chảy dầu không còn chỉ nằm ở tâm lý thị trường mà đã bắt đầu phản ánh vào hoạt động xuất khẩu thực tế.
Trong khi đó, Iraq đang cố gắng tăng xuất khẩu để bù đắp một phần nguồn cung thiếu hụt. Tuy nhiên, khả năng bù đắp hoàn toàn lượng dầu bị gián đoạn vẫn còn hạn chế khi hoạt động vận tải trong khu vực chưa trở lại bình thường.
Vì vậy, ngay cả khi giá dầu không tiếp tục tăng mạnh, mặt bằng giá hiện tại vẫn có thể duy trì trong vùng cao nếu tình trạng vận chuyển qua Hormuz kéo dài.
Mỹ tiếp tục gây sức ép lên Iran
Ngày 4/9, Mỹ tiếp tục gia tăng áp lực kinh tế đối với Iran khi áp đặt các lệnh trừng phạt mới nhằm vào một ngân hàng đầu tư của Thổ Nhĩ Kỳ và các công ty liên quan, với cáo buộc hỗ trợ các giao dịch tài chính liên quan đến Iran.
Động thái này cho thấy Washington vẫn đang duy trì chiến lược gây sức ép lên Tehran song song với các hoạt động quân sự.
Với thị trường năng lượng, đây là yếu tố khiến kỳ vọng về một giải pháp ngoại giao nhanh chóng trở nên thận trọng hơn. Nếu các biện pháp đáp trả tiếp tục được mở rộng, rủi ro đối với nguồn cung và vận tải dầu tại Trung Đông sẽ còn kéo dài.
Nga – Ukraine xuất hiện tín hiệu mới, nhưng chưa đủ đảo chiều thị trường
Ở một diễn biến khác, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner sẽ tới Nga và Ukraine để thúc đẩy một thỏa thuận hòa bình. Washington cho biết đã có một đề xuất cụ thể nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài giữa hai nước.
Nếu tiến trình đàm phán có bước tiến thực chất, thị trường có thể giảm bớt lo ngại về nguồn cung năng lượng từ Nga. Tuy nhiên, hiện vẫn còn nhiều khác biệt giữa Moscow và Kyiv, trong khi giao tranh tiếp tục diễn ra.
Do đó, yếu tố Nga – Ukraine hiện mới đóng vai trò kìm hãm đà tăng, chưa đủ sức làm thay đổi xu hướng chung của thị trường đang bị chi phối bởi căng thẳng Mỹ – Iran.
Trong nước: Xăng tăng, dầu diesel giảm
Tại thị trường Việt Nam, giá bán lẻ đang được áp dụng theo kỳ điều hành ngày 3/9.
Từ 15h ngày 3/9, xăng E5 RON92 tăng 723 đồng/lít lên tối đa 22.486 đồng/lít, trong khi xăng E10 RON95-III tăng 672 đồng/lít lên tối đa 23.274 đồng/lít.
Ở chiều ngược lại, dầu diesel 0.05S giảm 341 đồng/lít xuống tối đa 27.743 đồng/lít. Dầu mazut cũng giảm, xuống tối đa 17.641 đồng/kg.
Theo giá thực tế được cập nhật từ PVOIL, E5 RON92 đang quanh 22.480 đồng/lít, E10 RON95-III khoảng 23.270 đồng/lít, diesel 0.05S khoảng 27.740 đồng/lít.
Việc giá xăng tăng trong khi diesel giảm cho thấy sự phân hóa rõ nét giữa các nhóm sản phẩm. Trong chu kỳ vừa qua, giá thành phẩm xăng tăng mạnh hơn, trong khi giá dầu diesel và mazut chịu áp lực giảm.
Góc nhìn thị trường: Tuần tới vẫn là cuộc giằng co giữa cung và rủi ro địa chính trị
Thị trường bước vào tuần mới với một mặt bằng giá cao hơn đáng kể so với cuối tháng 8.
Căng thẳng Mỹ – Iran và nguy cơ gián đoạn Hormuz tiếp tục là lực kéo chính đối với giá. Trong khi đó, khả năng tăng nguồn cung từ các nước khác, tín hiệu đàm phán Nga – Ukraine và những biến động về nhu cầu sẽ là các yếu tố hạn chế đà tăng.
Nếu lưu lượng tàu qua Hormuz tiếp tục ở mức thấp, giá dầu có thể duy trì trên vùng 90 USD/thùng trong thời gian tới. Ngược lại, bất kỳ tín hiệu ngoại giao nào đủ mạnh để khôi phục hoạt động vận tải tại tuyến hàng hải này đều có thể khiến phần “phí rủi ro” trong giá dầu nhanh chóng bị thu hẹp.
Sau một tuần tăng mạnh, câu hỏi lớn nhất của thị trường lúc này không còn là giá dầu có thể tăng bao nhiêu, mà là nguồn cung toàn cầu có thể duy trì được bao lâu nếu căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục kéo dài.
