Giá dầu điều chỉnh giảm đầu tuần sau khi OPEC+ giữ nguyên sản lượng tháng 12; hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz tiếp tục đình trệ
Thị trường dầu mỏ bước vào tuần giao dịch mới với diễn biến trái chiều: giá dầu giảm trong phiên đầu tuần sau khi tăng mạnh vào cuối tháng 10, trong khi những lo ngại về nguồn cung tại Trung Đông vẫn chưa được giải quyết. Theo Reuters, vào khoảng 00:11 GMT ngày 2/11, dầu Brent giảm 1,59 USD/thùng, tương đương 1,4%, xuống còn 111,84 USD/thùng; dầu WTI giảm 1,56 USD/thùng, tương đương 1,5%, xuống 102,56 USD/thùng. Đây là mức giá giao dịch đầu phiên ngày 2/11, không phải giá đóng cửa của phiên trước đó. Trước đó, kết thúc phiên 30/10, Brent tăng khoảng 2,4%, lên 117,64 USD/thùng, còn WTI tăng khoảng 2,08%, lên 104,12 USD/thùng.
Đà giảm đầu tuần chủ yếu phản ánh hoạt động điều chỉnh sau nhịp tăng mạnh, cùng kỳ vọng các cuộc tiếp xúc ngoại giao giữa Iran và Qatar có thể mở ra hướng giải quyết xung đột. Tuy nhiên, giá dầu chưa chịu áp lực giảm sâu bởi hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz tiếp tục suy yếu sau các vụ tấn công tàu chở dầu. Reuters cho biết lưu lượng tàu hàng qua tuyến đường này trong cuối tuần đã giảm xuống mức rất thấp, cho thấy rủi ro gián đoạn nguồn cung vẫn hiện hữu. Trong bối cảnh đó, thị trường đang phải cân bằng giữa kỳ vọng hạ nhiệt căng thẳng và nguy cơ thiếu hụt nguồn cung thực tế.
Vận tải qua eo biển Hormuz gần như đình trệ sau các vụ tấn công tàu chở dầu
Tình hình an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz tiếp tục là yếu tố đáng lo ngại nhất đối với thị trường năng lượng trong những ngày đầu tháng 11. Theo Reuters, dữ liệu theo dõi tàu của Kpler cho thấy chỉ có 5 tàu hàng đi qua eo biển vào ngày thứ Bảy, trong khi chưa ghi nhận tàu nào hoàn tất hành trình qua tuyến này vào Chủ nhật. Con số này thấp hơn đáng kể so với 31 lượt tàu được ghi nhận trong cùng khoảng thời gian cuối tuần trước đó. Một số tàu vẫn tìm cách di chuyển qua khu vực bằng các tuyến đường thay thế hoặc tắt hệ thống nhận dạng tự động AIS, khiến hoạt động theo dõi và đánh giá lưu lượng thực tế trở nên khó khăn hơn.
Nguyên nhân chính là những rủi ro an ninh gia tăng sau các vụ tấn công nhằm vào tàu chở dầu và tàu thương mại trong khu vực. Trước đó, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) cho biết ba tàu do Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Abu Dhabi (ADNOC) vận hành đã bị tấn công khi đang di chuyển. Các sự cố khiến nhiều hãng vận tải phải thận trọng hơn khi lựa chọn tuyến đường, đồng thời làm gia tăng chi phí bảo hiểm và vận chuyển hàng hóa. Việc tàu hàng hạn chế đi qua Hormuz không chỉ ảnh hưởng đến dầu thô mà còn có thể tác động đến khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) và các sản phẩm năng lượng khác.
Đáng chú ý, Qatar cũng thông báo một tàu chở LNG của Nakilat bị hư hại do các vật thể chưa xác định tại Vịnh Ba Tư. Sự cố không gây thương vong hoặc tác động môi trường theo thông tin ban đầu, nhưng tiếp tục cho thấy rủi ro an ninh đang lan rộng ra ngoài hoạt động vận chuyển dầu thô. Nếu tình trạng lưu thông bị hạn chế kéo dài, lượng dầu và nhiên liệu xuất khẩu từ khu vực Vùng Vịnh có thể tiếp tục chịu sức ép, qua đó duy trì mức cộng thêm rủi ro địa chính trị trong giá dầu quốc tế.
Đàm phán Mỹ – Iran tiếp tục qua trung gian Qatar, triển vọng hạ nhiệt còn chưa chắc chắn
Trong khi tình hình hàng hải diễn biến phức tạp, các nỗ lực ngoại giao nhằm ngăn xung đột tái leo thang vẫn được duy trì. Theo AP, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết các cuộc trao đổi với những bên trung gian đang tiếp tục nhằm tìm kiếm giải pháp tránh một vòng chiến sự mới. Các nhà đàm phán Iran hiện có mặt tại Qatar để thảo luận về một đề xuất liên quan đến việc mở lại eo biển Hormuz trong vòng hai ngày nếu những điều kiện do Mỹ đưa ra được đáp ứng. Tuy nhiên, Tehran nhấn mạnh hiện chưa có cuộc đàm phán trực tiếp giữa Mỹ và Iran.
Ngoại trưởng Iran cho biết nước này vẫn để ngỏ con đường ngoại giao, nhưng đồng thời khẳng định Tehran đã chuẩn bị cho cả khả năng đối thoại lẫn phòng vệ. Điều này cho thấy các cuộc tiếp xúc hiện nay chưa đồng nghĩa với việc hai bên đã đạt được thỏa thuận về những vấn đề cốt lõi. Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông đã có cuộc trao đổi tích cực với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu về tình hình Iran. Những tín hiệu này có thể giúp thị trường duy trì kỳ vọng về một giải pháp ngoại giao, song chưa đủ để loại bỏ nguy cơ căng thẳng quân sự tiếp tục gia tăng.
Đối với thị trường dầu mỏ, triển vọng mở lại eo biển Hormuz sẽ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Nếu các bên đạt được thỏa thuận và hoạt động vận tải được khôi phục, áp lực nguồn cung có thể giảm đáng kể, tạo điều kiện để giá dầu điều chỉnh. Ngược lại, nếu đàm phán tiếp tục bế tắc hoặc xuất hiện thêm các vụ tấn công nhằm vào tàu hàng, giá dầu có thể nhanh chóng phục hồi. Vì vậy, diễn biến ngoại giao trong những ngày tới vẫn là một trong những yếu tố quyết định hướng đi ngắn hạn của Brent và WTI.
Người dân Iran cầm quốc kỳ đi lại trên đường phố thủ đô Tehran – Ảnh: AFP
OPEC+ giữ nguyên mục tiêu sản lượng tháng 12
Một thông tin quan trọng được công bố trong ngày 1/11 là quyết định của bảy thành viên chủ chốt OPEC+ về việc giữ nguyên mục tiêu sản lượng dầu trong tháng 12/2026. Theo Reuters, nhóm gồm Saudi Arabia, Nga, Iraq, Kuwait, Algeria, Kazakhstan và Oman đã thống nhất duy trì mức sản lượng yêu cầu của tháng 9 trong tháng 12, thay vì tiếp tục nâng hạn ngạch như một số giai đoạn trước đó. Quyết định được đưa ra trong bối cảnh thị trường năng lượng vẫn chịu ảnh hưởng lớn từ chiến sự Iran và tình trạng gián đoạn xuất khẩu tại khu vực Vùng Vịnh.
Theo thông tin được công bố, bảy quốc gia này đã hoàn tất việc khôi phục khoảng 1,65 triệu thùng/ngày cắt giảm sản lượng tự nguyện từ năm 2023 vào tháng 9/2026. Tuy nhiên, nhóm vẫn duy trì một đợt cắt giảm khác khoảng 2 triệu thùng/ngày đến hết năm nay. Tổng mục tiêu sản lượng tháng 12 của bảy thành viên vào khoảng 31 triệu thùng/ngày, không thay đổi so với các tháng trước. Saudi Arabia tiếp tục có hạn ngạch lớn nhất, khoảng 10,478 triệu thùng/ngày, tiếp theo là Nga với 9,949 triệu thùng/ngày và Iraq với 4,431 triệu thùng/ngày.
Tuy nhiên, hạn ngạch sản lượng không đồng nghĩa với lượng dầu thực tế được đưa ra thị trường. Reuters cho biết phần lớn thành viên vẫn sản xuất thấp hơn mục tiêu do những gián đoạn xuất khẩu liên quan đến chiến tranh và khó khăn trong hoạt động vận chuyển. OPEC+ cũng đang tiến hành rà soát năng lực sản xuất của các thành viên để xây dựng cơ sở hạn ngạch cho năm 2027; kết quả dự kiến hoàn tất vào giữa tháng 11. Cuộc họp toàn thể tiếp theo của nhóm được lên lịch vào ngày 29/11.
Việc giữ nguyên sản lượng tháng 12 cho thấy OPEC+ đang lựa chọn thận trọng trước những bất ổn lớn về nguồn cung và nhu cầu. Trong ngắn hạn, quyết định này không tạo thêm nguồn cung mới để bù đắp lượng dầu bị gián đoạn tại Trung Đông. Vì vậy, giá dầu vẫn sẽ phụ thuộc nhiều vào khả năng khôi phục xuất khẩu qua eo biển Hormuz và tiến triển của cuộc xung đột.
Tồn kho dầu Mỹ giảm, trong khi nguồn cung nhiên liệu châu Á có dấu hiệu cải thiện
Số liệu tồn kho năng lượng mới nhất của Mỹ tiếp tục cho thấy sự phân hóa giữa các nhóm sản phẩm. Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA), trong tuần kết thúc ngày 23/10, tồn kho dầu thô thương mại giảm 1,9 triệu thùng, xuống khoảng 410,6 triệu thùng. Đây là mức thấp hơn dự báo của giới phân tích và tiếp tục tạo yếu tố hỗ trợ cho giá dầu thô. Tồn kho nhiên liệu chưng cất cũng giảm khoảng 1,5 triệu thùng, trong khi tồn kho xăng tăng 3,9 triệu thùng. Diễn biến trái chiều cho thấy nguồn cung dầu thô và một số sản phẩm đang thắt chặt hơn, nhưng thị trường xăng vẫn có lượng dự trữ tương đối dồi dào.
Ở châu Á, nguồn cung nhiên liệu thành phẩm có khả năng được bổ sung sau khi Trung Quốc cấp đợt hạn ngạch xuất khẩu thứ tư trong năm 2026 đối với xăng, dầu diesel và nhiên liệu máy bay. Theo Reuters, tổng hạn ngạch xuất khẩu nhiên liệu năm nay của Trung Quốc hiện cao hơn khoảng 6% so với năm 2025. Để sử dụng hết lượng hạn ngạch còn lại, xuất khẩu trong hai tháng cuối năm có thể cần tăng đáng kể so với mức thực hiện gần đây. Tuy nhiên, hạn ngạch được cấp không đồng nghĩa toàn bộ lượng nhiên liệu sẽ được xuất khẩu ngay, bởi khối lượng thực tế còn phụ thuộc vào kế hoạch vận hành của các nhà máy lọc dầu và nhu cầu tiêu thụ trong nước.
Đáng chú ý, biên lợi nhuận lọc dầu xăng tại châu Á đã giảm mạnh trong phiên cuối tháng 10, xuống khoảng 11 USD/thùng so với giá Brent, thấp nhất kể từ tháng 3. Tồn kho sản phẩm chưng cất nhẹ tại Singapore cũng tăng lên khoảng 11,304 triệu thùng trong tuần kết thúc ngày 28/10. Những diễn biến này cho thấy áp lực thiếu hụt nhiên liệu thành phẩm tại một số thị trường châu Á đang có dấu hiệu giảm bớt. Tuy nhiên, tác động đối với dầu thô không hoàn toàn một chiều: xuất khẩu nhiên liệu tăng có thể kéo theo nhu cầu nguyên liệu đầu vào của các nhà máy lọc dầu, trong khi nguồn cung sản phẩm dồi dào hơn lại gây sức ép lên biên lợi nhuận lọc dầu.
Ảnh: Chợ Giá
Nhận định thị trường: Giá dầu có thể điều chỉnh nhưng rủi ro tăng trở lại vẫn lớn
Trong phiên đầu tuần ngày 2/11, giá dầu đang chịu áp lực điều chỉnh sau khi tăng mạnh vào cuối tháng 10. Kỳ vọng đàm phán giữa Iran và các bên trung gian Qatar có thể mở ra khả năng khôi phục hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz, trong khi quyết định giữ nguyên sản lượng tháng 12 của OPEC+ chưa tạo thêm yếu tố hỗ trợ mới cho giá. Bên cạnh đó, việc Trung Quốc bổ sung hạn ngạch xuất khẩu nhiên liệu và biên lợi nhuận lọc dầu xăng tại châu Á giảm mạnh cũng cho thấy áp lực thiếu hụt sản phẩm thành phẩm có dấu hiệu dịu bớt.
Tuy nhiên, khả năng giá dầu giảm sâu vẫn còn hạn chế khi lưu lượng tàu qua eo biển Hormuz đang ở mức rất thấp. Nếu hoạt động vận tải không sớm được khôi phục, nguồn cung dầu và nhiên liệu từ khu vực Vùng Vịnh sẽ tiếp tục chịu sức ép. Các vụ tấn công tàu chở dầu, rủi ro đối với tàu LNG và diễn biến quân sự giữa Mỹ, Israel, Iran cùng các lực lượng trong khu vực vẫn có thể khiến giá dầu tăng trở lại bất cứ lúc nào.
Trong những phiên tới, cần tập trung theo dõi ba yếu tố chính: tiến triển thực chất của các cuộc trao đổi ngoại giao giữa Iran và Qatar; số lượng tàu chở dầu và tàu hàng thực tế đi qua eo biển Hormuz; cùng thông tin về xuất khẩu dầu từ các quốc gia Vùng Vịnh. Nếu hoạt động vận tải được khôi phục và đàm phán có kết quả, giá dầu có thể tiếp tục điều chỉnh sau nhịp tăng mạnh cuối tháng 10. Ngược lại, nếu lưu thông qua Hormuz tiếp tục đình trệ hoặc xuất hiện thêm các cuộc tấn công vào hạ tầng năng lượng, giá Brent và WTI có thể nhanh chóng phục hồi.
Nhìn chung, xu hướng ngắn hạn vẫn là giá dầu neo ở vùng cao, biến động mạnh và nhạy cảm với tin tức địa chính trị. Doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu nên duy trì theo dõi sát diễn biến giá thành phẩm, chi phí vận tải và bảo hiểm hàng hải, thay vì chỉ căn cứ vào biến động giá dầu thô trong một phiên giao dịch để đưa ra quyết định nhập hàng.
