Giá xăng dầu ngày 16/10: Dầu thế giới biến động trái chiều, xăng trong nước giảm mạnh
Giá dầu thế giới diễn biến trái chiều
Thị trường xăng dầu thế giới ngày 16/10 tiếp tục biến động khó lường khi các yếu tố cung – cầu và rủi ro địa chính trị đan xen. Kết thúc phiên giao dịch ngày 15/10, giá dầu Brent giảm 0,14 USD/thùng, tương đương 0,13%, xuống còn 105,92 USD/thùng. Trong khi đó, dầu WTI của Mỹ tăng mạnh 2,88 USD/thùng, tương đương 3,03%, lên mức 97,97 USD/thùng. Sang phiên giao dịch sáng 16/10, giá WTI điều chỉnh nhẹ về khoảng 97,62 USD/thùng, còn dầu Brent duy trì quanh ngưỡng 105,92 USD/thùng. Diễn biến trái chiều cho thấy thị trường vẫn đang giằng co giữa kỳ vọng nguồn cung được cải thiện và những lo ngại về nguy cơ gián đoạn vận chuyển dầu trên thế giới.
Một trong những yếu tố gây sức ép lên giá dầu là khả năng Mỹ nới lỏng một số hạn chế đối với hoạt động vận chuyển dầu bằng các tàu thuộc mạng lưới thường được gọi là “hạm đội bóng tối”, cùng những biện pháp liên quan đến nguồn cung dầu diesel của Nga. Nếu được triển khai, các động thái này có thể giúp cải thiện dòng chảy dầu và giảm áp lực nguồn cung trên thị trường quốc tế. Tuy nhiên, khả năng nới lỏng hạn chế vận tải không đồng nghĩa nguồn cung thực tế lập tức tăng lên, bởi tác động còn phụ thuộc vào tiến độ thực hiện và lượng dầu được đưa ra thị trường. Ở chiều ngược lại, số liệu tồn kho Mỹ đang hỗ trợ giá dầu, đặc biệt là dầu WTI. Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA), trong tuần kết thúc ngày 9/10, tồn kho dầu thô của nước này giảm 8,6 triệu thùng, xuống còn 415,6 triệu thùng; tồn kho các sản phẩm chưng cất, bao gồm diesel, giảm 2,5 triệu thùng, trong khi tồn kho xăng tăng 3,5 triệu thùng. Lượng dầu thô và diesel dự trữ cùng suy giảm cho thấy nguồn cung một số mặt hàng vẫn chịu sức ép, góp phần lý giải đà tăng của WTI trong phiên giao dịch trước đó.
Lưu lượng tàu qua eo biển Hormuz giảm xuống mức rất thấp, Biển Đỏ và eo biển Bab el-Mandeb vẫn duy trì hoạt động hàng hải
Dữ liệu theo dõi tàu biển cho thấy hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz đang bị thu hẹp đáng kể so với thời kỳ trước xung đột. Theo thống kê của nền tảng theo dõi AIS hormuz.now, trong 24 giờ tính đến tối 15/10 theo giờ quốc tế, chỉ có 7 tàu thương mại được ghi nhận đi qua eo biển này, gồm 4 tàu đi vào và 3 tàu đi ra; riêng ngày 14/10 ghi nhận 11 lượt tàu qua lại. Bình quân 7 ngày gần nhất chỉ đạt khoảng 8,7 lượt mỗi ngày, tương đương khoảng 10% mức bình quân trước khủng hoảng là 84,8 lượt/ngày theo cùng nguồn dữ liệu. Số liệu này chỉ phản ánh những tàu được hệ thống AIS ghi nhận, không bao gồm đầy đủ các tàu tắt thiết bị nhận dạng hoặc không phát tín hiệu, nên lưu lượng thực tế có thể cao hơn. Dù vậy, mức suy giảm rất sâu vẫn cho thấy hoạt động vận tải thương mại qua tuyến hàng hải chiến lược này đang chịu sức ép lớn.
Tình hình tại Hormuz đặc biệt đáng chú ý bởi đây là tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng nối Vịnh Ba Tư với thị trường thế giới. Theo Reuters, các mối đe dọa đối với tàu thương mại và nguy cơ leo thang căng thẳng giữa Iran với Mỹ tiếp tục khiến hoạt động hàng hải trong khu vực đối mặt rủi ro cao. Nếu lưu lượng tàu tiếp tục ở mức thấp, thời gian vận chuyển kéo dài và chi phí bảo hiểm, cước tàu tăng có thể khiến nguồn cung dầu và sản phẩm dầu đến các thị trường nhập khẩu bị ảnh hưởng. Điều này cũng lý giải vì sao giá dầu vẫn có thể tăng mạnh trở lại khi xuất hiện thông tin bất lợi, ngay cả trong bối cảnh thị trường đang kỳ vọng nguồn cung được bổ sung từ các nguồn khác.
Rủi ro địa chính trị tiếp tục chi phối thị trường năng lượng
Bên cạnh tình hình hàng hải, các yếu tố cung – cầu vẫn tác động trái chiều đến giá dầu. Khả năng Mỹ nới lỏng một số hạn chế đối với đội tàu vận chuyển dầu có thể giúp cải thiện dòng chảy dầu và giảm áp lực cước vận tải. Trong khi đó, số liệu tồn kho của Mỹ trong tuần kết thúc ngày 9/10 cho thấy dự trữ dầu thô giảm 8,6 triệu thùng, xuống còn 415,6 triệu thùng; tồn kho các sản phẩm chưng cất, bao gồm diesel, giảm 2,5 triệu thùng, trong khi tồn kho xăng tăng 3,5 triệu thùng. Diễn biến này cho thấy nguồn cung dầu thô và diesel tại Mỹ vẫn cần được theo dõi sát. Đồng thời, các quốc gia thành viên Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đang triển khai kế hoạch giải phóng dầu dự trữ chiến lược nhằm bổ sung nguồn cung cho thị trường. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào tiến độ giao hàng và khả năng đưa lượng dầu này đến đúng những khu vực đang thiếu hụt.
Giá xăng trong nước giảm mạnh, dầu diesel giảm nhẹ
Tại thị trường trong nước, kỳ điều hành từ 15 giờ ngày 15/10 ghi nhận giá xăng giảm đáng kể. Theo Bộ Công Thương, xăng E5 RON 92 giảm 732 đồng/lít, xuống mức tối đa 26.971 đồng/lít; xăng E10 RON 95-III giảm 1.225 đồng/lít, xuống còn 27.029 đồng/lít. Trong khi đó, dầu diesel 0,05S chỉ giảm 22 đồng/lít, xuống 29.106 đồng/lít, còn dầu mazut 180CST 3,5S tăng 1.043 đồng/kg, lên 22.135 đồng/kg. Nguyên nhân chủ yếu đến từ diễn biến giá thành phẩm xăng dầu thế giới bình quân giữa hai kỳ điều hành ngày 8/10 và 15/10. Trong giai đoạn này, giá thành phẩm xăng RON 92 giảm 3,44%, xăng RON 95 giảm 5,39%, nhưng dầu diesel tăng 1,11% và dầu mazut tăng 7,14%. Điều đó cho thấy giá bán lẻ trong nước không chỉ phụ thuộc vào biến động dầu thô Brent và WTI mà còn chịu ảnh hưởng trực tiếp từ diễn biến của từng loại nhiên liệu thành phẩm trên thị trường quốc tế.
Đáng chú ý, sau kỳ điều hành ngày 15/10, các doanh nghiệp đầu mối tiếp tục triển khai chương trình giảm giá bán nhằm hỗ trợ người tiêu dùng. Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) áp dụng mức giá bán thấp hơn 300 đồng/lít hoặc kg so với mức giá điều hành, với thời gian thực hiện tối thiểu đến ngày 29/10/2026. Trong khi đó, Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) triển khai chương trình giảm 350 đồng/lít đối với xăng E5 RON 92, E10 RON 95-III và dầu diesel tại khoảng 1.100 cửa hàng trên toàn quốc, từ 0 giờ ngày 16/10 đến 15 giờ ngày 22/10. Những chương trình này giúp khách hàng tiết kiệm thêm chi phí so với mức giá điều hành chung, đồng thời tạo điều kiện cho doanh nghiệp vận tải và các đơn vị sử dụng nhiên liệu với khối lượng lớn giảm bớt gánh nặng chi phí đầu vào.
Giá xăng dầu Việt Nam thấp hơn một số nước trong khu vực
Theo số liệu so sánh được công bố, giá xăng dầu bán lẻ tại Việt Nam hiện thấp hơn một số quốc gia trong khu vực. Cụ thể, giá xăng tại Việt Nam ở mức tối đa 27.029 đồng/lít, trong khi tại Thái Lan là 32.471 đồng/lít, Campuchia 34.026 đồng/lít, Trung Quốc 35.017 đồng/lít và Lào 52.104 đồng/lít. Đối với dầu diesel, mức giá tối đa tại Việt Nam là 29.106 đồng/lít, thấp hơn mức 33.646 đồng/lít tại Thái Lan, 35.298 đồng/lít tại Campuchia và 40.644 đồng/lít tại Lào. Tuy nhiên, mức chênh lệch giữa các nước còn phụ thuộc vào chính sách thuế, trợ giá và cơ chế điều hành riêng của từng thị trường, vì vậy cần xem xét các yếu tố này khi so sánh.
Triển vọng giá dầu vẫn khó lường
Trong những ngày tới, giá dầu thế giới nhiều khả năng tiếp tục biến động mạnh khi thị trường cân nhắc giữa triển vọng nguồn cung được cải thiện và những rủi ro địa chính trị chưa được giải quyết. Việc giải phóng dầu dự trữ chiến lược và khả năng nới lỏng một số hạn chế vận tải có thể tạo sức ép giảm giá. Tuy nhiên, lưu lượng tàu qua Hormuz đang ở mức rất thấp so với trước khủng hoảng, trong khi nguy cơ gián đoạn tại Biển Đỏ và Bab el-Mandeb vẫn có thể làm tăng chi phí vận chuyển và kéo dài hành trình giao hàng. Đối với Việt Nam, xu hướng giá trong kỳ điều hành tiếp theo sẽ phụ thuộc nhiều vào diễn biến bình quân giá thành phẩm xăng dầu thế giới, đặc biệt là xăng RON 95 và dầu diesel. Nếu giá xăng thành phẩm tiếp tục giảm, thị trường trong nước có thể có thêm dư địa điều chỉnh giảm; ngược lại, nếu nguồn cung diesel thắt chặt và chi phí vận tải tăng, mặt hàng này vẫn có thể chịu áp lực tăng trở lại. Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu cần theo dõi sát lưu lượng tàu qua các tuyến hàng hải chiến lược, giá thành phẩm quốc tế và mức chiết khấu thực tế để chủ động kế hoạch nhập hàng, dự trữ và bán hàng, hạn chế rủi ro trước những biến động khó lường của thị trường.
